|
Yazar Güngör URAS-MİLLİYET
|
|
Thursday, 30 June 2011 |
|
Büyümeye sevinecek yerde üzülür olduk (Kendimiz ettik, kendimiz bulduk!)
 Bugün 2011 yılının ilk 3 aylık dönemine ait milli gelir (GSYH) rakamları açıklanacak. Beklenti, 2011 yılının ilk 3 aylık döneminde ekonominin 2010 yılının aynı dönemine göre yüzde 10 dolayında bir büyüme göstermiş olmasıdır. Büyüme milli gelir (GSYH) rakamından izlenir. Milli gelir, belli bir dönemde ülkede (üç ayda-bir yılda) üretilen tüm mal ve hizmetlerin (kayıt içi-kayıt dışı) parasal (katma) değeri toplamıdır.(1) Büyüme, üçer aylık dönemler itibariyle belirlenir. (2) Büyüme rakamları (enflasyonun ve dolar değerindeki değişimin etkilerini yok etmek için) sabit fiyatlara dönüştürülür. (3)Büyüme mevsimlerden etkilendiği için yılın üçer aylık dönemlerindeki milli gelir rakamları ve büyüme oranları birbirinden farklı olur. 1998 yılı sabit fiyatlarıyla 2010 yılının üçer aylık dönemlerinde milli gelir rakamları sırasıyla, 23.3/25.6/28.6/28.0 milyar TL idi. (Görülüyor ki üçer aylık dönemlerde milli gelir büyüklükleri değişiyor.) Bunun sonucu olarak üçer aylık dönemlerdeki büyüme oranları da (açık anlatımıyla üç aylık dönemdeki milli gelir rakamının, bir önceki yılın aynı dönemindeki milli gelir rakamına göre nasıl büyüdüğünü veya küçüldüğünü gösteren oranlar da) birbirine benzemiyor. 2010 yılının üçer aylık dönemlerinde bir önceki yılın aynı dönemine göre büyüme oranları sırasıyla yüzde 12.0/10.3/5.2/9.2 olmuştu. Yılın bütününde ise ekonomi yüzde 8.9 oranında büyümüştü. Bugün açıklanacak olan 2011 yılının ilk 3 aylık dönemine ait milli gelir rakamını ve büyüme oranını bu ön bilgilere göre değerlendirmek gerekir. Şöyle veya böyle büyüyoruz
2011 yılının ilk üç ayında yüzde 10 oranında bir büyüme gerçekleşirse, geçen yılın ilk 3 ayında (1998 sabit fiyatı ile ) 23.3 milyar dolar olan milli gelir rakamı 25.5 milyar dolar dolayına ulaşmış olur. 2007 yılın ilk üç aylık döneminde milli gelir (1998 yılı sabit fiyatlarıyla) 24.4 milyar dolar, büyüme yüzde 7.0 oranında idi. 2009 yılında milli gelir (aynı dönemde ) 20.8 milyar dolara düştü. Ekonomi yüzde 14.7 oranında küçüldü. 2010 yılında ilk üç ayda milli gelir 23.3 milyar dolar, büyüme oranı yüzde 12.0 oldu. Bugün açıklanacak ilk 3 aylık milli gelir rakamı 25.5 milyar dolar dolayında olur ise, ekonomi yılın ilk üç ayında kriz öncesinin büyüklüğünü de aşmış olacak. Büyüme iş’tir, aş’tır
Üretime dayalı büyüme sağlık işaretidir. Büyüme iş ve aş artışı demektir. Ancak biz son yıllarda büyümeye sevinemez olduk. Çünkü bizim büyümemiz üretime dayanmıyor. İthalata ve tüketime dayalı bir yapı ortaya çıktı. Ucuz döviz ile başkalarının üretimini ucuz ucuz ithal ediyor, ucuz ucuz tüketiyoruz. Üretimimizde de yerli girdi yerine ucuz ithal girdi kullanıyoruz. Bunun sonucu üretim de ithalata dayalı, tüketim de ithalata dayalı hale geldi. 2010 yılının ilk 3 ayında ithalata 38.4 milyar dolar harcamıştık. 2011 yılının aynı döneminde ithalat yüzde 45.6 oranında arttı. 56 milyar dolarlık mal ithal ettik. Bırakınız içerideki üretimdeki artışı, dışarıdan bu kadar mal girdiğinde tabii ki ekonomide “sahte/hormonlu” büyüme ortaya çıkar. Normal olarak ekonomi büyüdükçe dolar üretme gücü de artar. Bizde tersi oluyor. Yanlış ekonomi politikaları sonucu ekonomi ucuz döviz bağımlısı bir yapıya kavuşturulduğu için, büyüdükçe döviz açığı (cari açık) artıyor. Her ülke “aman büyüyelim” diyerek çabalarken, bizler “aman büyümeyelim” diyerek tedbir üzerine tedbir alıyoruz. İşte bu nedenle bugün büyüme oranının yüksek çıkmasına sevinemeyeceğiz... Sorunun ekonomi politikalarının yanlışlığından, ucuz döviz politikasındaki ısrardan kaynaklandığını anlayamayanlar (veya anlayıp da “gerçekçi kur “politikasının riskini göze alamayanlar) büyüme yüksek çıktı diyerek üzüm üzüm üzülmeye başlayacaklar. Yarından itibaren “Bu kadar da büyüme olmaz... Yeni tedbirler bulalım. Büyümeyi frenleyelim” tartışmaları hızlanacak. |
